banner11

banner10

Sönmez: “Arşivler döneme ışık tutar”

Samsun Üniversitesi Düşünce ve Sanat Çalışmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi (DÜSAM), Öteki Buluşmalar 2020 Güz Dönemi kapsamında Dr. Servet Gündoğdu ve Kaan Kurt’un moderatörlüğünde Sevengül Sönmez’i ağırladı.

KÜLTÜR-SANAT 14.01.2021, 10:30
Sönmez: “Arşivler döneme ışık tutar”

Samsun Üniversitesi Düşünce ve Sanat Çalışmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi (DÜSAM), Öteki Buluşmalar 2020 Güz Dönemi kapsamında Dr. Servet Gündoğdu ve Kaan Kurt’un moderatörlüğünde Sevengül Sönmez’i ağırladı.

Online bir platform üzerinden gerçekleştirilen programda “Arşivden Kitaba” başlığı altında yaptığı konuşmayla Sönmez, edebiyat arşivlerinin neden önemli olduğu, bu arşivlerin bize ne söylediği, arşivlerden çıkanlarla ne yapılabileceği, edisyon kritiklerin nasıl hazırlanması gerektiği ve neden gerekli olduğu hakkındaki sunumuyla değerlendirmelerini izleyenlerin dikkatine sundu.

“Edebiyat arşivleri çok yönlü okumalara imkan sağlayan arşivlerdir”

Edebiyat arşivleri ve genel olarak arşivcilik üstüne konuşmaya çalışmanın bir sürü ‘neden yok!’ sorusunu beraberinde getirdiğini ifade ederek sözlerine başlayan Sevengül Sönmez, “Sanki ‘arşiv eşittir bir yokluk’muş hissi var. Tabii, bir sürü bir sürü yere de dayanabilir tarihsel olarak bu bakışı besleyen süreç. O yüzden genel olarak bir yokluk anlatısı değil, daha çok olanları göstermek istiyorum. Neler yapıldığına şöyle bir genel olarak bakmak amacıyla ve bu noktada da örnekler üzerinden yol gösterici bir sunum hazırladım. ‘Bizde arşiv yok. Bizde edebiyat arşivi yok’ diye başlayan bir cümle kurarak başlamak istiyordum. Ama öyle olmadığını sunumu hazırlarken çokça fark ettiğim için bir sürü arşiv örneği üzerine odaklanacak bir sunumum var. ‘Arşivden Kitaba: Edebiyat Arşivleri’ diye bir başlıkla bugün edebiyat arşivi nedir, dünyadan ve Türkiye’den örnekler nelerdir, edebiyat arşivleri ne işe yarar, edebiyat arşivlerinde neler yapılabilir gibi sorulardan ilerlemek istiyorum. Ekranda paylaştığım fotoğraf Marbach arşivinde bir çalışma sırasında çekilmiş fotoğraflardan biri. Bu fotoğrafları Alman edebiyat arşivinden aldım. Edebiyat arşivlerindeki çalışmalar, bir yazardan ya da şairden geriye kalanların edebi malzemeye nasıl bir arka plan oluşturduğunun ortaya çıkartılması ve yayımlanmış eserleriyle eserlerinin müsveddeleri, kişisel mektupları, biriktirdiği gazete, dergi kesikleri, aldığı notlar gibi kişisel arşiv malzemesi arasındaki çift taraflı ilişkinin ortaya koyulmasını sağlar. Arşivler şimdi bir çırpıda sayamasak bile kişisel pek çok malzemeyi içeren kimlikler, raporlar, hastalık kayıtları, özel yazışmalar, mektupların bir parçası olarak daha kişisel notlar, hatta alışveriş listeleri bile sayılabilir, pek çok şeyi kapsar. Dolayısıyla sadece bir edebiyat arşivi değil, aynı zamanda çok yönlü okumalara olanak sağlayan araçlardır bunlar” dedi.

“Arşivler bakmaya çalıştığınız yönde size ipuçları verirler”

Arşivlerin bakış biçimi ve yönüne göre ipuçları verdiğinden bahsederek sözlerini sürdüren Sönmez, “Sunuma eklemeyi külliyen unuttuğum, şimdi fark ettiğim şeylerden biri Yakup Kadri arşivinde karşıma çıkmıştı. Eşi Leman Hanım’ın arşivi de orada olduğu için Leman Hanım’ın dönemin moda dergilerinden kesip çıkarttığı modeller, onları diktireyim diye tuttuğu defterler aslında 1930 ile 1970 arasında dünya modasını anlamak ve tanımak için ilginç bir malzeme olabilir. O yüzden edebiyat arşivleri siz nasıl bakarsanız şekil alabilecek kadar çok çeşitli malzeme barındırabilir. Ki genel olarak bakıldığında şunu söylemeliyim. Arşivler bakmayı bildiğiniz biçimde, bakmaya çalıştığınız yönde size ipuçları verirler. Yani her malzeme türlü çeşitte farklı farklı okunmaya da olanak sağlar. Bir yazarın zihinsel dünyasının gelişimi, yararlandığı düşünsel kaynaklar, etkilendiği edebi eserler, siyasi görüşünün şekillenmesi ve geçirdiği evreler; iktidar, sosyal ve toplumsal meselelere yaklaşımının evrimi ve eserlerine yansımaları; edebiyat anlayışının şekillenmesindeki etkenler ve edebiyat dünyası, yayıncılar, eleştirmenler, diğer yazarlar ve okurlarla ilişkilerinin edebiyatına yansımaları arşivdeki belgeler aracılığıyla araştırılabilir hale gelir. Arşivler sadece yazarların dünyasını açıklamaz; onların yaşadığı ve ürettiği döneme de ışık tutar” şeklinde konuştu.

“Arşivden Kitaba” başlıklı konuşma, dinleyenlerin aktif katılımı, soru ve katkılarıyla sona erdi.
Yorumlar (0)
Yorum yapabilmek için lütfen üye girişi yapınız!
banner3
banner4
parçalı bulutlu
Namaz Vakti 27 Ocak 2021
İmsak 06:28
Güneş 07:54
Öğle 13:06
İkindi 15:44
Akşam 18:08
Yatsı 19:29
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 20 44
2. Fenerbahçe 20 42
3. Galatasaray 20 39
4. Gaziantep FK 20 35
5. Alanyaspor 20 34
6. Trabzonspor 20 33
7. Hatayspor 20 32
8. Karagümrük 20 30
9. Malatyaspor 20 27
10. Antalyaspor 20 26
11. Göztepe 20 25
12. Kasımpaşa 20 25
13. Rizespor 20 25
14. Sivasspor 20 24
15. Başakşehir 20 24
16. Konyaspor 20 23
17. Kayserispor 20 19
18. Gençlerbirliği 20 19
19. Ankaragücü 20 18
20. Erzurumspor 20 17
21. Denizlispor 20 14
Takımlar O P
1. Giresunspor 18 38
2. İstanbulspor 18 37
3. Samsunspor 18 36
4. Altay 18 32
5. Adana Demirspor 18 31
6. Ankara Keçiörengücü 18 31
7. Bursaspor 18 30
8. Tuzlaspor 18 30
9. Altınordu 18 28
10. Bandırmaspor 18 27
11. Adanaspor 18 21
12. Ümraniye 18 20
13. Boluspor 18 19
14. Menemen Belediyespor 18 19
15. Akhisar Bld.Spor 18 16
16. Balıkesirspor 18 16
17. Ankaraspor 18 10
18. Eskişehirspor 18 4
Takımlar O P
1. M. United 19 40
2. Man City 18 38
3. Leicester City 19 38
4. Liverpool 19 34
5. Tottenham 18 33
6. Everton 17 32
7. West Ham 19 32
8. Aston Villa 17 29
9. Chelsea 19 29
10. Southampton 18 29
11. Arsenal 19 27
12. Leeds United 18 23
13. Crystal Palace 19 23
14. Wolverhampton 19 22
15. Burnley 18 19
16. Newcastle 19 19
17. Brighton 19 17
18. Fulham 18 12
19. West Bromwich 19 11
20. Sheffield United 19 5
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 18 47
2. Real Madrid 19 40
3. Barcelona 19 37
4. Sevilla 19 36
5. Villarreal 20 34
6. Real Sociedad 20 31
7. Granada 20 28
8. Real Betis 20 27
9. Celta de Vigo 20 24
10. Cádiz 20 24
11. Levante 19 23
12. Getafe 18 23
13. Athletic Bilbao 18 21
14. Valencia 20 20
15. Eibar 20 20
16. Real Valladolid 20 20
17. Osasuna 20 19
18. Deportivo Alaves 20 18
19. Elche 18 17
20. Huesca 20 13